Matthias Gerchen na festiwalu “Muzyka dawna – persona grata”

Trzeci projekt zatytułowany “Protestanckie i katolickie kantaty na głos basowy w siedemnasto- i osiemnastowiecznych Niemczech” jest pierwszym z serii pięciu tegorocznych projektów, którym organizatorzy festiwalu nadali charakter syntezy pozwalającej na szersze, przekrojowe ukazanie rozwoju form muzycznych. Takie konstruowanie programu niesie ze sobą, prócz oczywistych walorów poznawczych, również i spory potencjał artystyczny nie mówiąc już o najistotniejszej dla słuchaczy atrakcyjności koncertu wynikającej z możliwości bezpośredniej obserwacji różnorodnych doświadczeń i warsztatów kompozytorskich.

Barokowa kantata powstała w wyniku krzyżowania się różnych niescenicznych utworów wokalnych przybierając w efekcie formę dość swobodną, na którą składały różnorodne elementy: arie, ariosa, recytatywy, duety, chorały, chóry, sinfonie i ritornele instrumentalne. Od opery i oratorium różni się rozmiarami, ale też i większą swobodą w doborze tekstów, na które składać się mogły, prócz utworów lirycznych, również epickie i dramatyczne. Zapotrzebowanie na ten rodzaj muzyki w siedemnastym i osiemnastym wieku było tak duże, że praktycznie każdy barokowy kompozytor pozostawił po sobie jakiś zbiór kantat. Bach napisał ich około 300, Alessandro Scarlatti około 600, zaś Telemann – ponad 1500! Poza tym każdy aktywniejszy twórczo naród europejski wypracował swój własny styl kantaty zawierający specyficzne dla niego cechy stylistyczne.

Koncert, na który zapraszają organizatorzy, to repertuarowy rarytas. Nie dość, że sama kantata jest formą muzyczną niezbyt często goszczącą na polskich scenach, (a jeśli się już pojawi – jest nią najczęściej któraś z kantat J.S. Bacha), to i nie wszyscy kompozytorzy są polskiej publiczności dobrze znani.

Na festiwalowym koncercie wykonane zostaną kantaty siedmiu twórców z obszaru niemieckojęzycznego i przedstawicieli dwóch kościołów – protestanckiego i katolickiego. Ten z konieczności bardzo ograniczony wybór dokonany został przez głównego bohatera projektu – Matthiasa Gerchena – i prezentuje kantaty religijne przeznaczone na głos basowy solo. Jeśli spojrzymy na metryki urodzenia kompozytorów, to najmłodszym z nich jest Jan Sebastian Bach, zaś najstarszy zmarł 55 lat przed narodzinami kantora od św. Tomasza.

Część wokalną koncertu zamknie najbardziej bachowska (tak w swym muzycznym wyrazie, jak i w treści) kantata Ich habe genug (BWV 82) na dzień Oczyszczenia Marii Panny. Oto słyszymy człowieka, który doszedł do krawędzi życia, który porzucił już wszystko, co ziemskie i z niewypowiedzianym spokojem, ufnością wyraża swoją tęsknotę za pojednaniem z Najwyższym. W finałowej arii wybucha radością na myśl o nadchodzącym spotkaniu.

Obecność w tej kantacie oboju obligato, i co się z tym wiąże – jednego z bohaterów poprzedniego projektu – oboisty Eduarda Wesly, wykorzystaliśmy, by program urozmaicić, obok dwóch sonat triowych, koncertem na obój d’amore J.S. Bacha.

Dokładne informacje na temat koncertów znajdą Państwo w dziale Koncerty naszego serwisu.

Matthias Gerchen na festiwalu “Muzyka dawna – persona grata”
Oceń ten post